บริการกฎหมาย บัญชี และวีซ่าในสระแก้ว

สำหรับการบันทึกบัญชีและการหักรายจ่ายทางภาษี สรรพากรต้องการหลักฐานที่พิสูจน์ตัวผู้รับเงินและความมีอยู่จริงของรายการ ใบกำกับสินค้าและสัญญาซื้อขายที่ออกเป็นภาษาอังกฤษใช้ได้โดยไม่ต้องรับรองเพิ่ม แต่ควรมีคำแปลภาษาไทยแนบไว้เมื่อเป็นภาษาเขมรล้วน ส่วนเอกสารที่ใช้ยืนยันฐานะนิติบุคคลของคู่ค้า เช่น หนังสือรับรองการจดทะเบียนหรือหนังสือมอบอำนาจ ควรผ่านการรับรองจากหน่วยงานต้นทางและสถานทูตไทย เพราะเป็นเอกสารที่ถูกขอดูเมื่อมีการตรวจสอบรายจ่ายก้อนใหญ่หรือเมื่อจะฟ้องเรียกหนี้ในภายหลัง

ชุดที่ควรมีครบต่อคนคือหน้าหนังสือเดินทางหรือเอกสารใช้แทน หน้าที่แสดงการอนุญาตให้อยู่ในราชอาณาจักรและวันสิ้นสุด ใบอนุญาตทำงานฉบับปัจจุบัน ใบรับรองแพทย์ตามที่กำหนด และหลักฐานการขึ้นทะเบียนประกันสังคมหรือประกันสุขภาพ ทั้งหมดควรสแกนเก็บพร้อมวันหมดอายุในตารางเดียวเพื่อเตือนล่วงหน้า เพราะการตรวจในพื้นที่ชายแดนมักเป็นการตรวจแบบไม่แจ้งล่วงหน้าและดูจากเอกสารที่มีอยู่ในขณะนั้น การอ้างว่าเอกสารอยู่กับนายหน้าไม่ถือเป็นข้อแก้ตัว และนายจ้างเป็นผู้รับโทษตามกฎหมายว่าด้วยการทำงานของคนต่างด้าว

การแจ้งเกิดต้องทำที่สำนักทะเบียนท้องถิ่นภายในกำหนดโดยไม่คำนึงถึงสถานะการเข้าเมืองของมารดา และนายทะเบียนมีหน้าที่ออกสูติบัตรให้ สูติบัตรนี้เป็นเอกสารรับรองข้อเท็จจริงการเกิด มิได้แปลว่าเด็กได้สัญชาติไทยโดยอัตโนมัติ เพราะการได้สัญชาติขึ้นอยู่กับสถานะของบิดามารดาตามกฎหมายสัญชาติ สิ่งที่ครอบครัวควรทำต่อคือนำสูติบัตรไปแจ้งต่อสถานทูตกัมพูชาเพื่อขึ้นทะเบียนสัญชาติของมารดาไว้ก่อน แล้วจึงพิจารณาช่องทางขอสถานะในไทยตามเหตุที่มีจริง การปล่อยให้เด็กไม่มีเอกสารฝ่ายใดเลยคือสถานการณ์ที่แก้ยากที่สุดเมื่อถึงวัยเข้าเรียนหรือรักษาพยาบาล

บัตรผ่านแดนออกให้เพื่อการเดินทางเข้ามาในเขตจังหวัดชายแดนที่กำหนดเป็นระยะเวลาสั้น มิใช่เอกสารที่ให้สิทธิทำงาน การจ้างผู้ถือบัตรผ่านแดนมาทำงานประจำโดยไม่มีใบอนุญาตทำงานเป็นความผิดของทั้งนายจ้างและลูกจ้าง มีการจ้างข้ามแดนแบบไป-กลับที่ทำได้ถูกกฎหมายภายใต้กรอบความตกลงเฉพาะประเภทงานและพื้นที่ ซึ่งต้องยื่นคำขอผ่านกรมการจัดหางานและมีบัญชีรายชื่อกำกับ นายจ้างที่ใช้แรงงานลักษณะนี้ควรตรวจให้แน่ใจว่าประเภทงานที่ทำจริงตรงกับที่ขออนุญาตไว้ เพราะการเปลี่ยนหน้างานภายในโรงงานเป็นสาเหตุที่ทำให้ถูกดำเนินคดีบ่อยที่สุด

กิจการที่ได้รับการส่งเสริมในเขตพัฒนาเศรษฐกิจพิเศษสามารถขอผ่อนผันอัตราส่วนลูกจ้างไทยต่อคนต่างด้าวและได้รับการอำนวยความสะดวกในการขออนุญาตตามเงื่อนไขของบัตรส่งเสริม แต่การผ่อนผันนั้นผูกกับโครงการที่ได้รับอนุมัติ มิใช่ผูกกับที่ตั้งของโรงงาน หากตำแหน่งที่ขอไม่อยู่ในแผนอัตรากำลังที่ยื่นไว้ ก็ยังต้องใช้หลักเกณฑ์ทั่วไป สิ่งที่ควรทำก่อนรับคนเข้าทำงานคือเทียบตำแหน่งกับบัญชีอัตรากำลังในบัตรส่งเสริมและตรวจว่ายังมีโควตาเหลือ เพราะการยื่นขอใบอนุญาตให้คนที่มาถึงประเทศแล้วแต่ไม่มีโควตารองรับคือสถานการณ์ที่แก้ได้ช้าที่สุด

การอยู่เกินกำหนดเป็นความรับผิดของตัวบุคคลเสมอ แม้เหตุจะเกิดจากความล่าช้าของนายจ้าง ผลคือมีค่าปรับรายวันจนถึงเพดาน และหากเกินระยะเวลาที่กำหนดจะมีคำสั่งห้ามเข้าประเทศตามช่วงเวลาที่เกิน สิ่งที่ควรทำทันทีคือไปแสดงตนต่อสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองด้วยตนเองพร้อมหลักฐานว่าได้ยื่นคำขอไว้แล้วหรือมีเหตุขัดข้อง เพราะการเข้าไปเองก่อนถูกจับกุมมีผลต่อดุลพินิจอย่างมีนัยสำคัญ ฝั่งนายจ้างควรเก็บหลักฐานวันที่ยื่นทุกครั้งและตั้งเตือนล่วงหน้าอย่างน้อยสี่สิบห้าวัน เพราะเอกสารประกอบบางรายการต้องขอจากหน่วยงานอื่นซึ่งใช้เวลาเอง

ความเสี่ยงของกิจการเงินสดคือถูกประเมินภาษีจากข้อมูลภายนอก เช่น ยอดเงินเข้าบัญชีธนาคาร ปริมาณการสั่งซื้อจากผู้ขายส่ง หรือค่าเช่าแผงที่จ่ายจริง เมื่อไม่มีบันทึกของตนเองมาโต้แย้ง ระบบขั้นต่ำที่ควรมีคือสมุดรับ-จ่ายรายวันที่ลงทุกวันจริง ใบสำคัญรับเงินสำหรับรายการเกินหลักพัน แยกบัญชีธนาคารส่วนตัวออกจากบัญชีกิจการอย่างเด็ดขาด และเก็บหลักฐานการซื้อจากต้นทางทุกครั้งแม้ผู้ขายไม่ออกใบกำกับ เพราะหลักฐานการชำระเงินยังใช้พิสูจน์ต้นทุนได้บางส่วน เมื่อยอดขายเข้าเกณฑ์ต้องจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มควรจดทันที การรอให้ถูกตรวจพบมีต้นทุนสูงกว่าเสมอ

ต้องแยกลักษณะของบริการก่อน ค่าขนส่งสินค้าในประเทศที่จ่ายให้ผู้ประกอบการขนส่งอยู่ในอัตราหักหนึ่งเปอร์เซ็นต์ ส่วนค่าบริการดำเนินพิธีการ ค่าบริการคลังสินค้า และค่าบริการตัวแทนออกของถือเป็นค่าบริการทั่วไปในอัตราสามเปอร์เซ็นต์ ปัญหาที่พบมากคือผู้ให้บริการออกใบแจ้งหนี้รวมเป็นก้อนเดียว ทำให้ฝ่ายบัญชีคำนวณอัตราคลาดเคลื่อน และต้องนำส่งภาษีที่ขาดเพิ่มเติมพร้อมเบี้ยปรับในรอบตรวจถัดไป ควรกำหนดในสัญญาให้ผู้ให้บริการแยกบรรทัดค่าขนส่งกับค่าบริการอื่นออกจากกันทุกใบ ส่วนค่าระวางที่จ่ายให้ผู้ประกอบการต่างประเทศมีหลักเกณฑ์เฉพาะและต้องพิจารณาอนุสัญญาภาษีซ้อนประกอบ

เมื่อผู้ขายเป็นเกษตรกรที่ไม่ได้จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มและไม่ออกใบกำกับ ผู้ซื้อควรจัดทำใบรับซื้อที่ระบุชื่อ ที่อยู่ เลขประจำตัวประชาชนของผู้ขาย ชนิดและน้ำหนักสินค้า ราคาต่อหน่วย และลายมือชื่อผู้รับเงิน พร้อมแนบหลักฐานการชั่งน้ำหนักและหลักฐานการจ่ายเงิน เอกสารชุดนี้คือสิ่งที่ใช้พิสูจน์ต้นทุนเมื่อถูกตรวจสอบ การจ่ายเงินโอนเข้าบัญชีผู้ขายโดยตรงจะแข็งแรงกว่าการจ่ายเงินสดมาก ส่วนการจ่ายผ่านนายหน้ารวบรวมผลผลิตต้องระวังเป็นพิเศษ เพราะหากไม่มีเอกสารระบุตัวเกษตรกรปลายทาง รายจ่ายก้อนนั้นอาจถูกตัดออกทั้งจำนวนในชั้นการประเมิน

เงื่อนไขหลักคือกิจการต้องอยู่ในประเภทที่ประกาศให้การส่งเสริมสำหรับพื้นที่นั้น สถานประกอบการต้องตั้งอยู่ในเขตที่กำหนดจริง และต้องลงทุนตามขนาดกับกรอบเวลาที่ระบุในบัตรส่งเสริม สิทธิที่ได้มักครอบคลุมการยกเว้นหรือลดหย่อนภาษีเงินได้นิติบุคคล การยกเว้นอากรเครื่องจักรและวัตถุดิบเพื่อการผลิตส่งออก และการผ่อนผันเรื่องการใช้แรงงานต่างด้าว ข้อที่ต้องระวังคือสิทธิจะถูกเพิกถอนย้อนหลังได้หากไม่เริ่มดำเนินการภายในกำหนด ไม่รายงานความคืบหน้าตามรอบ หรือย้ายกิจกรรมการผลิตออกนอกเขต การวางแผนกระแสเงินสดจึงควรตั้งสมมติฐานว่าสิทธิเริ่มนับเมื่อมีรายได้จริง ไม่ใช่เมื่อได้รับอนุมัติ

ต้องมองสี่ด้านพร้อมกัน ด้านผังเมืองตรวจว่าที่ดินอยู่ในประเภทการใช้ประโยชน์ที่อนุญาตให้ประกอบกิจการคลังสินค้า ด้านอาคารต้องขออนุญาตก่อสร้างและใบรับรองการใช้อาคารตามประเภท ด้านกิจการที่เป็นอันตรายต่อสุขภาพต้องขอใบอนุญาตจากองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นหากเข้าประเภทที่ประกาศไว้ และด้านการจราจรต้องขออนุญาตทำทางเชื่อมกับทางหลวงจากหน่วยงานเจ้าของถนน ลำดับที่ประหยัดที่สุดคือยืนยันผังเมืองและทางเชื่อมก่อนซื้อที่ดิน เพราะทั้งสองอย่างเปลี่ยนไม่ได้ด้วยเงิน ต่างจากแบบอาคารซึ่งปรับให้สอดคล้องได้ในภายหลัง

ตัวแทนออกของต้องขึ้นทะเบียนกับกรมศุลกากรและมีบุคลากรผ่านการอบรมตามหลักเกณฑ์ การรับงานโดยไม่ขึ้นทะเบียนทำให้ผู้ประกอบการขาดสถานะที่จะดำเนินการแทนได้ ในเรื่องความรับผิด ผู้นำเข้าเป็นผู้รับผิดหลักต่อภาษีอากรที่ขาด แต่ตัวแทนอาจถูกดำเนินคดีร่วมได้หากรู้เห็นหรือจัดทำเอกสารเท็จ สัญญาว่าจ้างที่ดีจึงควรระบุชัดว่าใครเป็นผู้ให้ข้อมูลพิกัดและราคา ใครรับผิดชอบหากข้อมูลนั้นผิด และกำหนดให้ตัวแทนส่งสำเนาใบขนที่ยื่นจริงกลับมาให้ผู้ว่าจ้างทุกครั้งภายในกำหนด เพราะผู้นำเข้าจำนวนมากไม่เคยเห็นสิ่งที่ถูกสำแดงในนามของตน

ที่ดินในเขตปฏิรูปที่ดินจัดสรรให้เกษตรกรเพื่อประกอบเกษตรกรรมเป็นการเฉพาะตัว ไม่ใช่กรรมสิทธิ์ที่ซื้อขายโอนกันได้อย่างเสรี การนำไปใช้ผิดวัตถุประสงค์หรือให้ผู้อื่นเข้าใช้ประโยชน์เชิงอุตสาหกรรมเป็นเหตุให้ถูกเพิกถอนสิทธิและเรียกคืนที่ดิน สัญญาซื้อขายที่ทำกันเองพร้อมส่งมอบการครอบครองไม่ทำให้ผู้ซื้อได้สิทธิใด ๆ และเงินที่จ่ายไปมักเรียกคืนได้ยากเพราะสัญญามีวัตถุประสงค์ต้องห้าม ผู้ที่ต้องการที่ดินเพื่อกิจการควรมองหาแปลงที่มีโฉนดหรือหนังสือรับรองการทำประโยชน์ที่โอนได้ และตรวจระวางกับแนวเขตปฏิรูปให้ชัดก่อนวางเงิน เพราะแปลงติดกันอาจอยู่คนละสถานะ

ทางที่ใช้ได้จริงมีสามแบบ แบบแรกคือขอถือที่ดินตามสิทธิที่ได้รับจากบัตรส่งเสริมการลงทุนซึ่งอนุญาตให้นิติบุคคลต่างด้าวถือที่ดินเพื่อประกอบกิจการที่ได้รับส่งเสริมภายในขนาดที่กำหนด แบบที่สองคือเช่าที่ดินระยะยาวและจดทะเบียนการเช่า พร้อมจดสิทธิเหนือพื้นดินให้ตัวอาคารเป็นของผู้เช่าแยกจากที่ดิน แบบที่สามคือร่วมทุนกับฝ่ายไทยด้วยโครงสร้างที่ผู้ถือหุ้นไทยลงทุนจริงและมีอำนาจจริง สิ่งที่ต้องหลีกเลี่ยงเด็ดขาดคือการใช้ผู้ถือหุ้นหรือคู่สมรสไทยเป็นตัวแทนอำพราง ซึ่งเป็นความผิดอาญาและทำให้การถือครองถูกบังคับขายในภายหลัง

กฎหมายให้สิทธิเจ้าของที่ดินที่ถูกล้อมจนไม่มีทางออกสู่ทางสาธารณะเรียกร้องทางจำเป็นผ่านที่ดินแปลงที่ล้อมอยู่ได้ โดยต้องเลือกเส้นทางที่เสียหายแก่เจ้าของที่ดินที่ถูกผ่านน้อยที่สุดและอาจต้องใช้ค่าทดแทน สิทธินี้เกิดขึ้นตามกฎหมายแม้ไม่มีการจดทะเบียน แต่ในทางปฏิบัติควรทำความตกลงและจดเป็นภาระจำยอมให้ชัดเจน เพราะเมื่อที่ดินเปลี่ยนมือ ข้อตกลงปากเปล่ามักถูกปฏิเสธและต้องไปฟ้องใหม่ สำหรับกิจการคลังสินค้าซึ่งต้องใช้รถบรรทุกขนาดใหญ่ ควรระบุความกว้างและน้ำหนักบรรทุกที่ใช้ได้ไว้ในข้อตกลงด้วย มิฉะนั้นทางที่ได้อาจกว้างพอสำหรับรถยนต์ส่วนบุคคลเท่านั้น

ฟ้องได้ แต่ผลจริงขึ้นอยู่กับว่าลูกหนี้มีทรัพย์สินอยู่ที่ใด คำพิพากษาของศาลไทยไม่ได้บังคับได้เองในต่างประเทศ ต้องผ่านกระบวนการรับรองตามกฎหมายของประเทศนั้นซึ่งใช้เวลาและค่าใช้จ่ายสูง ทางที่ให้ผลดีกว่าคือออกแบบสัญญาไว้ตั้งแต่ต้นให้มีหลักประกันที่บังคับได้ในไทย เช่น วางเงินมัดจำ ให้ธนาคารในไทยออกหนังสือค้ำประกัน หรือกำหนดให้ชำระด้วยเลตเตอร์ออฟเครดิต อีกทางคือระบุให้ใช้อนุญาโตตุลาการซึ่งคำชี้ขาดได้รับการยอมรับข้ามประเทศกว้างกว่าคำพิพากษาของศาล สำหรับการค้าปริมาณมากรายวัน การจำกัดวงเงินเครดิตต่อรายมักได้ผลกว่าเครื่องมือทางกฎหมายทั้งหมดรวมกัน

นายจ้างต้องร่วมรับผิดในผลละเมิดที่ลูกจ้างกระทำไปในทางการที่จ้าง แม้บริษัทจะไม่มีส่วนประมาทด้วยตนเอง หากใช้ผู้รับจ้างขนส่งภายนอก ความรับผิดจะขึ้นอยู่กับระดับการควบคุมสั่งการและถ้อยคำในสัญญา ผู้ว่าจ้างที่กำหนดเส้นทาง เวลาส่ง และวิธีทำงานอย่างละเอียดมักถูกมองว่ามีลักษณะเป็นนายจ้างมากกว่าคู่สัญญาทางธุรกิจ สิ่งที่ควรทำคือกำหนดในสัญญาให้ผู้รับจ้างมีประกันภัยวงเงินขั้นต่ำและระบุผู้ว่าจ้างเป็นผู้เอาประกันร่วม เก็บสำเนากรมธรรม์ที่ยังไม่หมดอายุไว้ทุกปี และตรวจใบอนุญาตขับขี่กับชั่วโมงขับต่อวันของพนักงานขับรถอย่างสม่ำเสมอ

พนักงานตรวจแรงงานมีอำนาจเข้าตรวจในเวลาทำการ สอบถามลูกจ้าง และเรียกดูเอกสารได้ การปฏิเสธหรือขัดขวางเป็นความผิดต่างหากจากประเด็นที่ถูกตรวจ แนวปฏิบัติที่ดีคือมอบหมายผู้ประสานงานหนึ่งคนที่รู้ว่าเอกสารอยู่ที่ใด จัดเตรียมทะเบียนลูกจ้าง เอกสารการจ่ายค่าจ้าง ตารางเวลาทำงาน และข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงานให้พร้อมเสมอ หากได้รับคำสั่งให้แก้ไข ให้ตรวจกำหนดเวลาที่ระบุอย่างเคร่งครัด เพราะการปฏิบัติตามภายในกำหนดมักทำให้เรื่องจบในชั้นเจ้าหน้าที่ ส่วนกรณีไม่เห็นด้วยกับคำสั่ง มีสิทธินำคดีไปสู่ศาลแรงงานภายในระยะเวลาที่กฎหมายกำหนด ซึ่งสั้นกว่าที่หลายบริษัทคาดไว้มาก