เจาะลึก / Trade
คืนอากรมาตรา 29, BOI มาตรา 36 และ VAT 0% สำหรับ SME ส่งออก
คำตอบสั้น
ผู้ผลิตที่นำเข้าวัตถุดิบมาผลิตส่งออกมีสิทธิขอคืนอากรขาเข้าตามมาตรา 29 พ.ร.บ.ศุลกากร พ.ศ. 2560 เมื่อส่งสินค้าออกภายในหนึ่งปีนับแต่วันนำเข้า และยื่นขอคืนภายในหกเดือนนับแต่วันส่งออก ทางเลือกอื่นคือยกเว้นอากรตั้งแต่นำเข้าตามมาตรา 36(1) ของกฎหมายส่งเสริมการลงทุน คลังสินค้าทัณฑ์บนประเภทโรงผลิตสินค้า เขตปลอดอากร หรือเงินชดเชยค่าภาษีอากรซึ่งใช้ซ้ำกับสิทธิข้างต้นไม่ได้ การส่งออกเสีย VAT อัตรา 0% ตามมาตรา 80/1(1) โดยความรับผิดเกิดเมื่อออกใบขนสินค้าขาออกกรณีไม่มีอากรขาออก ในทางบัญชี อากรที่คาดว่าจะได้คืนไม่รวมในต้นทุนสินค้าตามย่อหน้า 8.6 ของ TFRS for NPAEs และตั้งแต่มกราคม 2569 รายได้ต่างประเทศต่ำกว่า 10 ล้านดอลลาร์สหรัฐต่อครั้งไม่ต้องนำกลับเข้าประเทศ
ฉบับเดิมของบทความนี้สั้นเกินไปและมีจุดที่ทำให้เข้าใจผิด เช่น เขียนว่า BOI มาตรา 36 ได้ประโยชน์แบบ VAT reverse charge ซึ่งไม่ใช่กลไกของการนำเข้าวัตถุดิบ ไม่ได้บอกว่าเงินชดเชยค่าภาษีอากรใช้ซ้ำกับการคืนอากรไม่ได้ และไม่ได้ครอบคลุมการบันทึกต้นทุนอากรหรืออัตราแลกเปลี่ยนเลย ฉบับนี้เขียนใหม่จาก พ.ร.บ.ศุลกากร พ.ศ. 2560 มาตรา 29 และ 243 ประกาศกรมศุลกากรที่ 126/2563 และ 111/2567 ประกาศคณะกรรมการพิจารณาชดเชยค่าภาษีอากรที่ อ 1/2565 และ อ 1/2568 คู่มือวัตถุดิบของ BOI ประมวลรัษฎากรมาตรา 65 ทวิ(5), 77/1, 78, 79/1, 79/2, 80/1 และ 81 ประกาศอธิบดีฯ เรื่อง VAT ฉบับที่ 20 TFRS for NPAEs (ปรับปรุง 2565) บทที่ 8, 18 และ 21 คู่มือประเด็นด้านรายได้ของกรมสรรพากร และแถลงการณ์ ธปท. 20 ม.ค. 2569 ตรวจ ณ พฤศจิกายน 2569
1) ห้ากลไกลดภาระอากร และกลไกที่ใช้ซ้อนกันไม่ได้
กลไกแรกคือการคืนอากรตามมาตรา 29 ซึ่งเดิมเรียกว่ามาตรา 19 ทวิของกฎหมายศุลกากรฉบับเก่า ผู้นำเข้าชำระอากรหรือวางประกันไว้ก่อน แล้วขอคืนเมื่อส่งสินค้าที่ผลิตจากของนั้นออกไป กลไกที่สองคือการยกเว้นอากรวัตถุดิบและวัสดุจำเป็นตามมาตรา 36(1) ของ พ.ร.บ.ส่งเสริมการลงทุน พ.ศ. 2520 ซึ่งได้ตั้งแต่วันนำเข้าแต่ต้องมีบัตรส่งเสริมที่ให้สิทธินี้ กลไกที่สามคือคลังสินค้าทัณฑ์บนประเภทโรงผลิตสินค้า ที่ยกเว้นอากรขาเข้าและขาออกแก่ของที่ปล่อยออกไปเพื่อส่งออก กลไกที่สี่คือเขตปลอดอากรตามหมวด 6 ของ พ.ร.บ.ศุลกากร กลไกที่ห้าคือเงินชดเชยค่าภาษีอากรตาม พ.ร.บ.ชดเชยค่าภาษีอากรสินค้าส่งออกที่ผลิตในราชอาณาจักร พ.ศ. 2524 ซึ่งจ่ายเป็นร้อยละของราคาส่งออกตามพิกัด ไม่ได้คิดจากอากรที่จ่ายจริง
กลไกเหล่านี้ไม่ใช่ของที่เลือกใช้ทุกตัวพร้อมกัน ข้อ 3 ของประกาศคณะกรรมการพิจารณาชดเชยฯ ที่ อ 1/2565 กำหนดว่าผู้มีสิทธิรับเงินชดเชยต้องไม่ได้ใช้การคืนอากรตามมาตรา 29 คลังสินค้าทัณฑ์บนประเภทโรงผลิตสินค้า เขตประกอบการเสรีของการนิคมอุตสาหกรรม การยกเว้นหรือลดหย่อนอากรที่ไม่ใช่เครื่องจักรของ BOI หรือเขตปลอดอากร บัญชีอัตราฉบับปัจจุบันคือประกาศที่ อ 1/2568 ซึ่งใช้กับการส่งออกตั้งแต่ 1 มกราคม 2569 ผู้ที่ไม่ได้ใช้สิทธิอื่นเลย เช่น ผู้ผลิตที่ใช้วัตถุดิบในประเทศเป็นหลัก จึงควรตรวจพิกัดสินค้าในบัญชีนี้ก่อนตัดสินว่าไม่มีสิทธิอะไร
การขายให้ผู้ใช้สิทธิในประเทศก็นับเป็นการส่งออกได้ในบางกรณี กรมศุลกากรอธิบายว่าของที่ปล่อยจากคลังสินค้าทัณฑ์บนไปยังคลังทัณฑ์บนอื่น หรือขายให้ผู้นำเข้าตามมาตรา 29 หรือผู้ได้รับยกเว้นอากรตามกฎหมายอื่น ให้ถือว่าส่งออกในเวลาที่ปล่อยของ ส่วน BOI ใช้ใบโอนสิทธิตัดบัญชี (Report-V) ให้ผู้ส่งออกทางอ้อมที่ขายวัตถุดิบให้ผู้ส่งออกที่ได้รับส่งเสริม ผู้ผลิตชิ้นส่วนที่ไม่ได้ส่งของออกเองจึงอาจยังใช้สิทธิได้ ถ้าจัดเอกสารโอนสิทธิตั้งแต่ทำสัญญาขาย
2) มาตรา 29: เงื่อนไขสี่ข้อ เส้นเวลา และหลักประกันแทนเงินสด
มาตรา 29 วางเงื่อนไขไว้สี่ข้อ (1) พิสูจน์ได้ว่าผลิต ผสม ประกอบ หรือบรรจุด้วยของที่นำเข้าจริง (2) ปริมาณที่ใช้ไม่เกินที่อธิบดีกำหนด ซึ่งในทางปฏิบัติคือสูตรการผลิตที่ยื่นต่อกรมศุลกากร (3) ส่งออกภายในหนึ่งปีนับแต่วันนำเข้า ถ้ามีเหตุสุดวิสัยอธิบดีขยายได้ไม่เกินหกเดือน และ (4) ยื่นขอคืนภายในหกเดือนนับแต่วันส่งออก ซึ่งอธิบดีขยายได้ไม่เกินหกเดือน พ้นกำหนดแล้วสิทธิในส่วนนั้นหมดไป ไม่มีทางยื่นย้อนหลังด้วยการแก้เอกสาร
การยื่นทำผ่านระบบ e-Drawback ตามประกาศกรมศุลกากรที่ 126/2563 ผู้นำเข้าไม่จำเป็นต้องจ่ายเป็นเงินสดเสมอ เพราะวางหนังสือค้ำประกันของธนาคาร ระบบ e-Guarantee หรือหนังสือค้ำประกันของกระทรวงการคลังแทนได้ แล้วถอนประกันเมื่อพิสูจน์การส่งออก วิธีนี้ลดเงินทุนที่จมอยู่ระหว่างรอคืน แต่มีค่าธรรมเนียมธนาคารและวงเงินสินเชื่อที่ต้องกันไว้ ของที่คืนอากรได้รวมทั้งวัตถุดิบที่เห็นชัดในสินค้า เช่น ผ้าและซิปในเสื้อผ้า วัตถุดิบที่อยู่ในสินค้าแต่มองไม่เห็น และวัสดุจำเป็นที่ใช้หมดไปในการผลิต
ตัวอย่าง A: โรงงานเสื้อผ้านำเข้าผ้ามูลค่าราคาศุลกากร 2,000,000 บาท อากรอัตราสมมุติ 10% เป็นเงิน 200,000 บาท นำเข้าเมื่อ 10 มีนาคม 2569 ต้องส่งเสื้อที่ผลิตจากผ้าล็อตนี้ออกภายในหนึ่งปีนับจากวันนั้น ถ้าส่งออกเมื่อ 20 ธันวาคม 2569 ต้องยื่นขอคืนภายในหกเดือนนับแต่วันส่งออก ถ้าผ้า 80% อยู่ในเสื้อที่ส่งออก สิทธิคืนคือ 160,000 บาท ส่วนอีก 40,000 บาทเป็นอากรของสินค้าที่ขายในประเทศและเป็นต้นทุนจริง ควรผูกเลขใบขนขาเข้ากับเลขใบขนขาออกในทะเบียนวัตถุดิบตั้งแต่วันผลิต เพราะเป็นหลักฐานข้อ (1) และ (2) ที่ถูกขอดูบ่อยที่สุด
3) BOI มาตรา 36(1): สูตรการผลิต สต็อกสูงสุด การตัดบัญชี และ VAT นำเข้า
คู่มือวัตถุดิบของ BOI แบ่งงานเป็นห้าขั้น คือยื่นสูตรการผลิตก่อนส่งออก คำนวณปริมาณสต็อกสูงสุด สั่งปล่อยวัตถุดิบในระบบ RMTS ตัดบัญชีด้วยใบขนขาออก และจัดการส่วนสูญเสีย มาตรา 36(1) ยกเว้นอากรวัตถุดิบและวัสดุจำเป็นที่ใช้ผลิตเพื่อส่งออก มาตรา 36(2) ยกเว้นอากรของที่นำกลับเข้ามาเพื่อส่งกลับออกไป ส่วนมาตรา 30 เป็นการลดหย่อนอากรวัตถุดิบสำหรับผลิตขายในประเทศ ซึ่งเป็นสิทธิคนละตัว ถ้าบัตรส่งเสริมไม่ได้ให้มาตรา 36 ไว้ จะใช้ระบบนี้ไม่ได้
ฉบับเดิมเขียนว่า BOI มาตรา 36 ได้ประโยชน์แบบ VAT reverse charge ซึ่งไม่ถูกต้อง มาตรา 81(2) ของประมวลรัษฎากรยกเว้น VAT นำเข้าเฉพาะบางกรณี เช่น ของที่นำเข้าเขตปลอดอากร และไม่ได้รวมการยกเว้นอากรของ BOI สิ่งที่ช่วยได้คือประกาศอธิบดีฯ เรื่อง VAT ฉบับที่ 20 ข้อ 2 และ 3 ที่ให้ผู้ได้รับส่งเสริมซึ่งนำเข้าวัตถุดิบเพื่อผลิตส่งออก ใช้หนังสือของ BOI เป็นหลักประกัน VAT แทนการชำระ และใช้หนังสือนั้นถอนประกัน ภาระ VAT จึงถูกค้ำไว้ ไม่ได้ถูกยกเว้น ถ้าวัตถุดิบนั้นถูกนำไปขายในประเทศภายหลัง ภาษีที่ค้ำไว้จะกลับมาเป็นภาระพร้อมเงินเพิ่ม
ระยะเวลานำเข้าตามมาตรา 36 ของโครงการที่ยื่นตั้งแต่ 1 มกราคม 2558 คือหนึ่งปี และขยายได้ครั้งละไม่เกินสองปี โดยต้องตัดบัญชีใบขนขาออกที่เกินหนึ่งปีให้เสร็จก่อนจึงจะได้รับอนุมัติขยาย เอกสารที่ใช้ตัดบัญชีได้แก่ใบขนขาออกไปต่างประเทศหรือเขตปลอดอากร ใบขนโอนย้ายเข้าคลังสินค้าทัณฑ์บน และใบโอนสิทธิให้ผู้ใช้สิทธิมาตรา 36 รายอื่น วัตถุดิบที่ขายในประเทศหรือคงค้างเกินกำหนดต้องชำระอากรตามสภาพ ณ วันนำเข้า นักบัญชีจึงควรกระทบยอดคงเหลือใน RMTS กับสต็อกในระบบบัญชีทุกไตรมาส ไม่ใช่รอปิดปี
- BOI — วิธีปฏิบัติเกี่ยวกับวัตถุดิบและวัสดุจำเป็นสำหรับกิจการที่ได้รับการส่งเสริม
- BOI — ภาพรวมการใช้สิทธิด้านเครื่องจักรและวัตถุดิบ (Practical Guide)
- FAQ108 (สรุปประกาศ สกท. ป.8/2561 และ ป.5/2562) — ระยะเวลานำเข้าวัตถุดิบมาตรา 36 และการขยายเวลา
- FAQ108 — การตัดบัญชีวัตถุดิบมาตรา 36 และใบโอนสิทธิ (Report-V)
- กรมสรรพากร — ประกาศอธิบดีฯ เรื่อง VAT ฉบับที่ 20 การวางประกันและถอนประกันตามมาตรา 83/8
4) VAT ส่งออก: อัตรา 0% จุดความรับผิด ฐานภาษี และเขตปลอดอากร
มาตรา 80/1(1) ให้ใช้อัตรา 0% กับการส่งออกสินค้า มาตรา 78(4)(ก) กำหนดว่าความรับผิดเกิดเมื่อชำระหรือวางประกันอากรขาออก และถ้าสินค้าไม่ต้องเสียหรือได้รับยกเว้นอากรขาออก ความรับผิดเกิดในวันที่ออกใบขนสินค้าขาออก วันที่ในรายงานภาษีขายจึงควรตามวันออกใบขน ไม่ใช่วันรับเงินหรือวันเรือออก ฐานภาษีตามมาตรา 79/1(1) คือราคา F.O.B. ไม่รวมอากรขาออก ส่วนการนำเข้า มาตรา 79/2 ให้ใช้ราคา C.I.F. บวกอากรขาเข้าและภาษีอื่นที่กำหนดเป็นฐาน VAT นำเข้า
เมื่อยอดขายส่วนใหญ่เป็นอัตรา 0% แต่ซื้อวัตถุดิบในประเทศและนำเข้าที่เสีย 7% แบบ ภ.พ.30 มักมีภาษีซื้อมากกว่าภาษีขาย ผู้ประกอบการเลือกขอคืนเป็นเงินหรือนำไปเครดิตเดือนถัดไปได้ ใบเสร็จของกรมศุลกากรที่แสดง VAT นำเข้าเป็นหลักฐานภาษีซื้อ เก็บคู่กับใบขนขาเข้า ตัวอย่าง B: เดือนธันวาคมมียอดส่งออก F.O.B. 3,000,000 บาท ภาษีขาย 0 บาท VAT นำเข้าของผ้าในตัวอย่าง A คิดจากฐาน 2,000,000 บวกอากร 200,000 เท่ากับ 2,200,000 บาท เป็นภาษี 154,000 บาท บวกภาษีซื้อในประเทศ 35,000 บาท รวมภาษีซื้อ 189,000 บาท ซึ่งขอคืนได้ทั้งจำนวนถ้าใบกำกับและใบเสร็จถูกต้อง
เขตปลอดอากรมีกติกาเฉพาะ พระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลรัษฎากร (ฉบับที่ 35) พ.ศ. 2544 กำหนดว่าการนำสินค้าในประเทศเข้าไปในเขตปลอดอากรถือเป็นการส่งออกตามหลักเกณฑ์ที่อธิบดีกำหนด และการนำของออกจากเขตปลอดอากรโดยมิใช่เพื่อส่งออกถือเป็นการนำเข้า มาตรา 81(2)(ข) ยกเว้น VAT ของที่นำเข้าเขตปลอดอากรซึ่งได้รับยกเว้นอากร และมาตรา 80/1(6) ให้อัตรา 0% แก่การขายระหว่างคลังสินค้าทัณฑ์บนด้วยกัน ระหว่างผู้ประกอบการในเขตปลอดอากร หรือระหว่างสองประเภทนี้ ตามเงื่อนไขที่อธิบดีกำหนด ผู้ขายให้ลูกค้าในเขตปลอดอากรจึงต้องได้ใบขนสินค้าขาออกไปเขตปลอดอากรเป็นหลักฐาน มิฉะนั้นอาจถูกประเมินเป็นการขายในประเทศอัตรา 7%
5) บัญชีต้นทุนอากรและการรับรู้รายได้ตาม Incoterms
ย่อหน้า 8.6 ของ TFRS for NPAEs กำหนดว่าต้นทุนในการซื้อสินค้าคงเหลือประกอบด้วยราคาซื้อ อากรขาเข้า และภาษีอื่น สุทธิจากจำนวนที่กิจการจะได้รับคืนในภายหลังจากหน่วยงานจัดเก็บภาษี อากรที่คาดว่าจะได้คืนตามมาตรา 29 จึงไม่ควรอยู่ในต้นทุนวัตถุดิบ ให้แยกเป็นลูกหนี้อากรรอคืน และ VAT นำเข้าที่เครดิตได้ก็ไม่ใช่ต้นทุน ตามตัวอย่าง A บันทึกตอนนำเข้าคือ วัตถุดิบ 2,000,000 บาท อากรรอคืน 200,000 บาท และภาษีซื้อ 154,000 บาท เมื่อรู้ว่า 40,000 บาทเป็นส่วนของสินค้าที่ขายในประเทศ ให้โอนจำนวนนั้นเข้าต้นทุน ถ้าพลาดกำหนดยื่นคืน อากรส่วนที่หมดสิทธิก็ต้องโอนเป็นต้นทุนหรือค่าใช้จ่ายทันที ไม่ปล่อยค้างเป็นลูกหนี้ที่เก็บไม่ได้
เงินชดเชยค่าภาษีอากรคำนวณจากฐานที่ต่ำกว่าระหว่างราคา F.O.B. ตามใบขนกับเงินค่าสินค้าที่ได้รับจริง ตามข้อ 5 ของประกาศกรมศุลกากรที่ 111/2567 ซึ่งใช้ตั้งแต่ 12 มิถุนายน 2567 ตัวอย่าง C: ราคา F.O.B. 3,000,000 บาท ได้รับเงินจริง 2,950,000 บาท หลังผู้ซื้อหักค่าสินค้าชำรุด ถ้าอัตราตามพิกัดสมมุติเป็น 0.40% เงินชดเชยคือ 11,800 บาท ไม่ใช่ 12,000 บาท ถ้ากรมศุลกากรตรวจพบภายหลังว่าขอเกิน ต้องคืนเงินพร้อมดอกเบี้ย 3% ต่อปี ในทางบัญชีให้รับรู้เงินชดเชยและอากรที่ได้คืนเมื่อมีสิทธิและวัดจำนวนได้น่าเชื่อถือ แล้วนำไปคำนวณกำไรสุทธิตามปกติ
รายได้จากการขายรับรู้เมื่อเข้าเงื่อนไขย่อหน้า 18.6 โดยเฉพาะการโอนความเสี่ยงและผลตอบแทนที่มีนัยสำคัญ ย่อหน้า 18.7 ระบุว่าการโอนนี้อาจเกิดในเวลาต่างจากการโอนกรรมสิทธิ์ คู่มือประเด็นด้านรายได้ของกรมสรรพากร (มกราคม 2567) ยกตัวอย่างว่าเงื่อนไข F.O.B. รับรู้รายได้วันที่สินค้าผ่านกาบระวางเรือที่ท่าเรือไทย และยกตัวอย่างเงื่อนไข C.I.F. ว่ารับรู้ที่ท่าเรือต่างประเทศ ทางปฏิบัติที่ปลอดภัยคืออ่านเงื่อนไขในสัญญาและ Incoterms ที่ใช้จริง กำหนดนโยบายเป็นลายลักษณ์อักษร และใช้ต่อเนื่อง วันรับรู้รายได้ทางบัญชีกับวันความรับผิด VAT ตามใบขนอาจเป็นคนละเดือน จึงต้องมีตารางกระทบยอดรายงานภาษีขายกับบัญชีรายได้ทุกสิ้นเดือน
6) อัตราแลกเปลี่ยนและเกณฑ์นำเงินตราต่างประเทศกลับเข้าประเทศ
ย่อหน้า 21.6 ให้บันทึกรายการเงินตราต่างประเทศเป็นเงินบาทด้วยอัตราทันที ณ วันที่เกิดรายการ ย่อหน้า 21.7 ยอมให้ใช้อัตราที่ใกล้เคียงได้ เช่น อัตราถัวเฉลี่ยรายสัปดาห์ ณ วันสิ้นงวด ย่อหน้า 21.8.1 ให้แปลงค่ารายการที่เป็นตัวเงิน เช่น ลูกหนี้และเจ้าหนี้ต่างประเทศ ด้วยอัตราปิด และย่อหน้า 21.11 ให้รับรู้ผลต่างในงบกำไรขาดทุนของงวดนั้น สินค้าคงเหลือที่ซื้อเป็นเงินตราต่างประเทศเป็นรายการไม่เป็นตัวเงิน จึงไม่แปลงค่าใหม่ทุกสิ้นงวด
ทางภาษี มาตรา 65 ทวิ(5) ให้บริษัททั่วไปเลือกแปลงค่าเงินตรา ทรัพย์สิน หรือหนี้สินที่เหลือในวันสุดท้ายของรอบบัญชี ด้วยอัตราถัวเฉลี่ยระหว่างอัตราซื้อและอัตราขายที่ ธปท. คำนวณไว้ หรือใช้อัตราซื้อถัวเฉลี่ยสำหรับทรัพย์สินและอัตราขายถัวเฉลี่ยสำหรับหนี้สิน หรือวิธีอื่นที่รัฐมนตรีประกาศ วิธีที่เลือกต้องใช้ต่อเนื่องทุกรอบ จะเปลี่ยนได้ต่อเมื่อได้รับอนุมัติจากอธิบดี ตัวอย่าง D: ส่งออก 100,000 ดอลลาร์สหรัฐ บันทึกที่ 34.00 บาท เป็น 3,400,000 บาท ต่อมารับเงินครึ่งหนึ่ง 50,000 ดอลลาร์ ที่ 33.20 บาท เป็น 1,660,000 บาท เกิดขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยน 40,000 บาท อีก 50,000 ดอลลาร์ค้างถึงสิ้นปี แปลงค่าที่อัตราปิด 33.50 บาท เป็น 1,675,000 บาท เกิดขาดทุนที่ยังไม่เกิดขึ้นอีก 25,000 บาท
เกณฑ์นำเงินกลับเข้าประเทศเปลี่ยนในปี 2569 ธปท. แถลงเมื่อ 20 มกราคม 2569 ว่ากระทรวงการคลังและ ธปท. ประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อ 19 มกราคม 2569 ขยายวงเงินรายได้ต่างประเทศที่ไม่ต้องนำกลับเข้าประเทศเป็น 10 ล้านดอลลาร์สหรัฐต่อครั้ง จากเดิม 1 ล้านดอลลาร์ ธปท. ระบุว่าธุรกรรมส่งออกที่ต่ำกว่าวงเงินนี้คิดเป็นราว 92% ของมูลค่าส่งออก ค่าสินค้าส่งออก 2,500,000 ดอลลาร์ต่อครั้งจึงไม่ต้องนำกลับแล้ว ส่วนรายการตั้งแต่วงเงินนี้ขึ้นไปยังต้องนำกลับและขายหรือฝากบัญชีเงินตราต่างประเทศกับธนาคารในประเทศตามกำหนด แม้ไม่ต้องนำกลับ รายได้นั้นยังเป็นรายได้ของบริษัทที่ต้องบันทึกบัญชีและเสียภาษีเงินได้นิติบุคคลตามปกติ
7) ความเสี่ยงเมื่อถูกตรวจ และชุดเอกสารที่ควรมีทุกล็อต
มาตรา 243 พ.ร.บ.ศุลกากร กำหนดโทษผู้นำของเข้าหรือส่งของออกโดยเจตนาฉ้ออากร จำคุกไม่เกินสิบปี หรือปรับตั้งแต่ครึ่งเท่าถึงสี่เท่าของอากรที่ต้องเสียเพิ่ม หรือทั้งจำทั้งปรับ และศาลอาจสั่งริบของ ตัวอย่าง E: ถ้าการขอคืนเกินจริงทำให้อากรขาดไป 50,000 บาท และพิสูจน์ได้ว่ามีเจตนา ค่าปรับอยู่ระหว่าง 25,000 ถึง 200,000 บาท นอกเหนือจากอากรที่ต้องชำระคืน ความผิดพลาดที่ไม่มีเจตนายังมีโอกาสถูกเรียกเก็บอากรและเงินเพิ่ม จึงควรแก้สูตรการผลิตทันทีที่กระบวนการเปลี่ยน ไม่ใช่รอให้เจ้าหน้าที่พบ
ชุดเอกสารต่อหนึ่งล็อตควรมีใบขนขาเข้าและใบเสร็จอากรหรือหลักฐานวางประกัน Invoice และ Packing List ขาเข้า สูตรการผลิตที่ได้รับอนุมัติ ใบเบิกวัตถุดิบและรายงานการผลิต ใบขนขาออกที่ตรวจปล่อยแล้ว B/L หรือ AWB หลักฐานรับชำระเงิน และสำเนาคำขอคืนหรือรายการตัดบัญชี พร้อมตารางที่โยงเลขใบขนขาเข้ากับขาออก มาตรา 14 ของ พ.ร.บ.การบัญชี พ.ศ. 2543 ให้เก็บบัญชีและเอกสารประกอบไม่น้อยกว่าห้าปีนับแต่วันปิดบัญชี และคดีศุลกากรหรือการตรวจ BOI อาจขอเอกสารย้อนหลังใกล้ขอบเขตนี้
ก่อนเลือกกลไก ให้ทำตารางเทียบสามตัวเลข คืออากรต่อปีที่จะประหยัดได้ เงินทุนที่จมระหว่างรอคืนหรือวงเงินค้ำประกันที่ต้องกัน และต้นทุนคนกับระบบสำหรับสูตรการผลิตและการตัดบัญชี กิจการที่ส่งออกไม่สม่ำเสมอหรือมีสัดส่วนวัตถุดิบนำเข้าน้อยมักเริ่มจากมาตรา 29 หรือเงินชดเชย ส่วนกิจการที่นำเข้าต่อเนื่องและส่งออกเกือบทั้งหมดมักคุ้มกับ BOI หรือคลังทัณฑ์บน ดูวิธีแยกบัญชี BOI กับ Non-BOI ได้ในบทความบัญชี BOI และการควบคุมต้นทุนการผลิตในบทความบัญชีโรงงานของสำนักงาน
สรุป
เริ่มจากสามเรื่อง: ตั้งทะเบียนที่โยงใบขนขาเข้ากับใบขนขาออกพร้อมวันครบกำหนดหนึ่งปีและหกเดือน แยกอากรที่คาดว่าจะได้คืนออกจากต้นทุนสินค้า และตั้งรายงานภาษีขายตามวันออกใบขนสินค้าขาออก ถ้าคิดจะขอ BOI หรือคลังทัณฑ์บน ให้คำนวณอากรที่ประหยัดได้เทียบกับต้นทุนการตัดบัญชีก่อน บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไป ตัวเลขในตัวอย่างใช้อัตราสมมุติ ควรให้ผู้สอบบัญชีและชิปปิ้งตรวจพิกัดและเงื่อนไขของสินค้าจริงก่อนใช้
ติดต่อขอคำปรึกษาคำถามที่พบบ่อย
ส่งออกปีละ 10 ล้านบาท ควรขอ BOI มาตรา 36 ไหม?+
ไม่มีเกณฑ์ยอดส่งออกตายตัว ให้เทียบอากรที่ประหยัดได้ต่อปีกับต้นทุนการทำสูตรการผลิต สั่งปล่อย และตัดบัญชีใน RMTS กิจการขนาดนี้มักเริ่มจากการคืนอากรตามมาตรา 29 ก่อน และต้องมีบัตรส่งเสริมที่ให้สิทธิมาตรา 36 จึงจะใช้ได้
ผู้ซื้อต่างประเทศจ่ายเงินช้า เสียสิทธิ VAT 0% ไหม?+
ไม่เสีย อัตรา 0% อิงการส่งออกตามมาตรา 80/1(1) และความรับผิดเกิดตามใบขนสินค้าขาออก แต่ถ้าขอเงินชดเชยค่าภาษีอากร ฐานคำนวณคือจำนวนที่ต่ำกว่าระหว่างราคา F.O.B. กับเงินที่ได้รับจริง
รับค่าสินค้าเป็นดอลลาร์ ต้องนำเงินกลับเข้าประเทศทุกครั้งไหม?+
ตั้งแต่มกราคม 2569 รายได้ต่างประเทศต่ำกว่า 10 ล้านดอลลาร์สหรัฐต่อครั้งไม่ต้องนำกลับ ตามที่ ธปท. แถลงเมื่อ 20 ม.ค. 2569 รายการตั้งแต่วงเงินนี้ยังต้องนำกลับตามกำหนด และไม่ว่ากรณีใดต้องบันทึกเป็นรายได้และเสียภาษีตามปกติ
นำเข้าวัตถุดิบด้วยสิทธิ BOI ยังต้องจ่าย VAT นำเข้าไหม?+
การยกเว้นอากรของ BOI ไม่ได้ยกเว้น VAT นำเข้าตามมาตรา 81(2) แต่ประกาศอธิบดีฯ เรื่อง VAT ฉบับที่ 20 ให้ผู้ได้รับส่งเสริมใช้หนังสือ BOI ค้ำประกัน VAT ของวัตถุดิบเพื่อผลิตส่งออกแทนการชำระได้ ถ้าวัตถุดิบถูกนำไปขายในประเทศภายหลัง VAT ที่ค้ำไว้จะต้องชำระ
ขอคืนอากรมาตรา 29 แล้วขอเงินชดเชยค่าภาษีอากรด้วยได้ไหม?+
ไม่ได้ ข้อ 3 ของประกาศคณะกรรมการพิจารณาชดเชยฯ ที่ อ 1/2565 ตัดสิทธิผู้ที่ใช้การคืนอากรตามมาตรา 29 คลังทัณฑ์บนประเภทโรงผลิตสินค้า เขตปลอดอากร หรือการยกเว้นอากรที่ไม่ใช่เครื่องจักรของ BOI ต้องเลือกกลไกใดกลไกหนึ่งต่อสินค้าที่ส่งออก
บทความที่เกี่ยวข้อง
ดูทั้งหมด →