ประกันตัวผู้ต้องหาและจำเลย ทุกชั้น ตำรวจ–อัยการ–ศาล

ชั้นแรกคือชั้นพนักงานสอบสวน ผู้มีอำนาจอนุญาตคือหัวหน้าสถานีหรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย ชั้นที่สองคือชั้นพนักงานอัยการเมื่อสำนวนถูกส่งต่อ และชั้นที่สามคือชั้นศาลเมื่อมีการฝากขังหรือยื่นฟ้องแล้ว แต่ละชั้นใช้แบบคำร้อง ผู้พิจารณา และเกณฑ์หลักประกันที่ไม่เหมือนกัน

ความผิดพลาดที่พบมากที่สุดคือครอบครัวเตรียมหลักประกันไว้สำหรับชั้นศาล แต่ไม่ทันชั้นสอบสวน ทำให้ผู้ต้องหาถูกนำตัวไปฝากขังโดยไม่จำเป็น เราจึงถามข้อมูลสามอย่างทันทีที่รับสาย คือถูกควบคุมตัวตั้งแต่กี่โมง สถานีใด และข้อกล่าวหาที่แจ้งไว้คืออะไร

หลักประกันที่ใช้กันคือเงินสด สมุดบัญชีเงินฝากที่ธนาคารรับรองยอด โฉนดที่ดินพร้อมราคาประเมิน หนังสือรับรองจากนายจ้างหรือส่วนราชการ และกรมธรรม์ประกันอิสรภาพ แต่ละแบบใช้เวลาเตรียมต่างกันมาก เงินสดใช้ได้ทันที ขณะที่โฉนดต้องขอหนังสือรับรองราคาประเมินจากสำนักงานที่ดินก่อน

วงเงินขึ้นกับอัตราโทษ พฤติการณ์ ความเสียหาย และประวัติการมาตามนัด คดีที่มีผู้เสียหายได้รับชดใช้บางส่วนแล้วมักได้วงเงินที่ต่ำกว่า เราจึงเตรียมเอกสารแสดงความรับผิดชอบควบไปกับคำร้อง เพราะสิ่งนี้มีน้ำหนักกับผู้พิจารณามากกว่าถ้อยคำขอร้อง

ผู้ได้รับการปล่อยตัวชั่วคราวมีหน้าที่มาตามนัดทุกครั้ง ห้ามยุ่งเหยิงกับพยานหลักฐาน และต้องปฏิบัติตามเงื่อนไขที่กำหนด เช่น ห้ามออกนอกราชอาณาจักรหรือรายงานตัวตามกำหนด การขาดนัดครั้งเดียวทำให้หลักประกันถูกบังคับและออกหมายจับได้ทันที

เราจึงตั้งระบบเตือนวันนัดให้ทั้งผู้ต้องหาและผู้เป็นนายประกัน และถ้ามีเหตุจำเป็นที่ไปตามนัดไม่ได้จริง เช่น เจ็บป่วยฉุกเฉิน เราจะยื่นคำร้องขอเลื่อนพร้อมใบรับรองแพทย์ล่วงหน้า ไม่ปล่อยให้กลายเป็นการขาดนัด